Khi cài một ứng dụng, ta thường bấm "Cho phép" liên tục cho nhanh. Nhưng mỗi lần bấm là một lần trao thêm một chiếc chìa cho ứng dụng đó. Bài hỏi–đáp này giúp bạn xem lại những chiếc chìa ấy trên điện thoại khi dùng Sunwin, và thu lại những cái không cần.

Ảnh: James Yarema / Unsplash
Vì sao quyền ứng dụng đáng được quan tâm?
Hỏi: Ứng dụng xin quyền thì em cứ cho, có sao đâu ạ?
Đáp: Thường thì không sao ngay, nhưng đây là thói quen nên sửa. Mỗi quyền là một khả năng truy cập vào một phần dữ liệu hoặc bộ phận của máy. Quyền càng nhiều, bề mặt rủi ro càng rộng: nếu ứng dụng gặp lỗi, bị lợi dụng, hoặc có một phiên bản giả mạo, những quyền ấy sẽ bị khai thác theo.
Hãy hình dung bạn thuê người đến sửa vòi nước. Bạn mở cửa bếp cho họ, nhưng không cần đưa cả chìa phòng ngủ và két sắt. Ứng dụng cũng vậy, chỉ nên có đúng những quyền cần cho việc nó làm.
Nguyên tắc tối thiểu đặc quyền
Hỏi: Có nguyên tắc nào dễ nhớ để quyết định không ạ?
Đáp: Có, gọi là "tối thiểu đặc quyền": chỉ cấp quyền thật sự cần thiết cho chức năng bạn đang dùng, và không cấp thêm. Trước khi bấm cho phép, hãy tự hỏi ba câu: chức năng nào cần quyền này, mình có dùng chức năng đó không, và nếu từ chối thì ứng dụng còn chạy được không.
Nếu câu trả lời là "chức năng ấy mình không dùng" hoặc "từ chối vẫn dùng bình thường", hãy từ chối hoặc chọn "chỉ khi đang dùng ứng dụng". Với đa số quyền, hệ điều hành cho phép bạn đổi ý bất cứ lúc nào, nên từ chối ban đầu là lựa chọn ít tốn kém nhất.
Quyền vị trí
Hỏi: Em có cần cho ứng dụng biết em đang ở đâu không?
Đáp: Hầu hết trường hợp là không. Vị trí cho biết nơi bạn sống, làm việc và đi lại, những dữ kiện rất riêng tư. Nếu ứng dụng không cần vị trí để hoạt động thì hãy tắt. Nếu buộc phải cho, hãy chọn mức "chỉ khi đang dùng" thay vì "luôn luôn", và nếu máy cho phép, chọn vị trí xấp xỉ thay vì chính xác. Ứng dụng chạy nền mà vẫn theo dõi vị trí là điều bạn nên đặc biệt cảnh giác.
Quyền danh bạ, ảnh và micro
Hỏi: Còn danh bạ, ảnh và micro thì sao ạ?
Đáp: Ba quyền này nhạy cảm, nên xem xét kỹ từng cái.
Danh bạ chứa thông tin của cả người thân và bạn bè bạn, những người chưa hề đồng ý chia sẻ. Một ứng dụng giải trí rất hiếm khi cần danh bạ, nên mặc định hãy tắt. Việc để ứng dụng đọc danh bạ còn có thể kéo theo những lời nhắn, mời gọi gửi tới người quen mà bạn không mong muốn.
Ảnh và tệp: nếu cần tải ảnh đại diện, hãy chỉ chọn từng ảnh cụ thể thay vì cấp quyền xem toàn bộ thư viện, trong đó có thể có giấy tờ, ảnh gia đình, ảnh chụp màn hình chứa mã. Nhiều hệ điều hành đã có tùy chọn chọn một số ảnh nhất định, hãy tận dụng.
Micro (và camera): chỉ bật khi bạn thật sự dùng một chức năng gọi hay ghi âm. Nếu không, hãy tắt hẳn. Một biểu tượng chấm màu xuất hiện trên thanh trạng thái khi micro hoặc camera đang chạy là tín hiệu bạn nên chú ý, nếu thấy nó sáng mà bạn không dùng, hãy kiểm tra ngay.
Thông báo, quyền truy cập đặc biệt và lớp phủ
Hỏi: Có quyền nào "ít ai để ý" mà vẫn quan trọng không ạ?
Đáp: Có vài quyền hay bị bỏ sót. Thông báo thì tiện nhưng cũng là nơi tin nhắn giả mạo dễ lọt vào, nên chỉ nên bật những loại thông báo bạn thật sự cần. Quyền "hiển thị trên ứng dụng khác" và quyền "trợ năng" rất mạnh: chúng cho phép một ứng dụng vẽ đè lên màn hình hoặc đọc nội dung hiển thị, và kẻ xấu hay dùng chúng để đánh cắp mã xác thực. Nếu một ứng dụng giải trí đòi những quyền này, hãy dừng lại và nghĩ kỹ. Ngoài ra, hãy chỉ cài ứng dụng từ cửa hàng chính thức của hệ điều hành, không cài tệp lạ gửi qua tin nhắn.
Cách kiểm tra định kỳ
Hỏi: Em đã lỡ cho nhiều quyền rồi thì xem lại ở đâu, làm thế nào ạ?
Đáp: Bạn có thể làm một buổi "dọn chìa" mỗi tháng, chỉ mất khoảng mười phút. Vào phần cài đặt, mở mục quyền riêng tư hoặc quản lý quyền, rồi xem theo từng loại quyền như vị trí, danh bạ, ảnh, micro, camera. Với mỗi loại, đọc danh sách ứng dụng đang được phép và hỏi: ứng dụng này có thật sự cần không?
Một vài mẹo nhỏ: nhiều máy có tính năng tự thu hồi quyền của ứng dụng lâu không dùng, hãy bật nó; có mục hiển thị ứng dụng nào đã dùng quyền gần đây, hãy xem thử; và khi gỡ một ứng dụng không còn dùng, hãy thu hồi hết quyền trước khi gỡ. Sau mỗi lần hệ điều hành cập nhật lớn, nên xem lại vì đôi khi cài đặt mặc định thay đổi.
Danh sách rà nhanh
Hỏi: Em muốn một bảng gọn để làm theo ạ.
Đáp: Vị trí, tắt hoặc chỉ khi đang dùng. Danh bạ, tắt. Ảnh, chọn từng ảnh. Micro và camera, chỉ bật khi dùng. Thông báo, giữ loại cần thiết. Trợ năng và hiển thị đè, tắt trừ khi hiểu rõ lý do. Làm đều đặn mỗi tháng, bạn sẽ gọn gàng và an toàn hơn hẳn.
Một lời nhắc cuối: Sunwin và các dịch vụ giải trí tương tự chỉ dành cho người từ đủ 18 tuổi. Hãy tuân thủ pháp luật nơi bạn sinh sống, đặt giới hạn thời gian và ngân sách rõ ràng, coi đây là giải trí chứ không phải cách kiếm tiền, và tự chịu trách nhiệm với lựa chọn của mình.
Tham khảo thông tin tại customplays.in.net.
Comments0
It’s quiet in here. Fancy breaking the ice?